Nr. 321 - zondag 22 maart 2026 (week 12)
'Onderweg'; mijn broertje exposeert opnieuw

LAATSTE ZES AFLEVERINGEN

320. FRIESE DOODLOPERS; (NIET) SCHAATSEN IN 1966 (08/03/2026)
319. MIJN MUSEUM-6-DAAGSE (5): HET SPOORWEGMUSEUM (18/01/2026)
318. MIJN MUSEUM-6_DAAGSE (4): DESIGN MUSEUM DEN BOSCH (11/01/2026)
317. MIJN MUSEUM-6-DAAGSE (3): DE KUNSTENAARSFAMILIE TER BORCH (28/12/2025)
316. MIJN MUSEUM-6-DAAGSE (2):  KUNSTENAARSDORPEN - HET JAAR 1913 (14/12/2025)
315. MIJN MUSEUM-6-DAAGSE (1): THUIS IN DE 17e EEUW (07/12/2025)
314. 'DE BORSTPARTIJ ROEPT VRAGEN OP'; DE ONBEKENDE MEESTER I.S. (09/11/2025)



FHM’s A-viertjes is een rubriek op de Thuispagina van Frans Mensonides, die Henk als middle name heeft en dus FHM als initialen.
FHM’s verschijnt altjd op zondag, maar niet elke zondag



In de vorige aflevering had ik het over mijn broertje Sjoerd (inmiddels 65 jaar oud), die als kind wel kon schaatsen, in tegenstelling tot mij. Er is nog iets wat hij goed kan, en ik niet: schilderen.

In 2022 schreef ik al eens over een tentoonstelling waarvoor hij werk had ingezonden. Die was georganiseerd door het woonzorgcentrum Domus Nostra van Saffier Ouderenzorg in Den Haag. Onder de titel ‘Kunst vol verhalen’ maakte die expositie een tournee langs diverse openbare bibliotheken in Den Haag.

Dit jaar is er opnieuw een expositie, deze keer ook samengesteld uit de werken van bewoners van Swaenesteijn, naast die van Domus Nostra. De titel luidt: ‘Onderweg, een expositie over de zoektocht naar jezelf, de ander en ertoe doen’. De tentoonstelling is te zien in Theater en filmhuis Dakota in Den Haag Zuidwest.

‘Onderweg’, zo zou het je leven van Sjoerd ook in één woord kunnen samenvatten. In zijn jonge jaren heeft hij de meeste continenten van de wereld bereisd als traveller, met een rugzak trekkend van lowbudget-logement naar lowbudget-logement, meestal in het gezelschap van vrienden, medereizigers, geestverwanten.

De afgelopen jaren is zijn wereld helaas ineengekrompen tot een woonzorgcentrum. Fysieke en psychische beperkingen laten Sjoerd niet veel meer over dan uit te kijken over de Residentie. Vanaf de 5e etage heeft hij een weids uitzicht op de hoge torenflats in de verte, maar vooral op de wolkenpatronen die zich aan de hemel ontrollen, en geen twee dagen gelijk zijn.

Hij fotografeert ze met zijn tablet, die hij 2 jaar geleden gekocht heeft, omdat hij niet goed meer overweg kon met een smartphone. Op die tablet bewerkt hij zijn foto’s met filters en allerlei trucs waar ik zelf geen weet van heb, tot een compleet abstract kunstwerk. Dat gebruikt hij dan weer als inspiratie voor zijn schilderijen.

Net als de vorige keer, laat ik Sjoerd straks zelf aan het woord over zijn werken. Zijn verhalen zijn tot een tentoonstellingstekst verwerkt door Ina Maria Freitas, beeldend therapeut bij Saffier.

Sjoerd heeft de tentoonstelling afgelopen donderdag bezocht onder begeleiding (zie de foto boven dit stukje). Zelf was ik 2 dagen eerder al gaan kijken. Het viel me meteen op dat onder de kleine 50 werken die de expositie bevat, de 5 van Sjoerd de enige echt abstracte schilderijen waren. Verder veel gezichten en dieren, ook begeleid door verhalen van de makers over hun inspiratiebronnen.

Maar zoals gezegd laat ik hem verder zelf aan het woord.

 

 

Annapurna 
Acrylverf op doek

"Dit schilderij is gebaseerd op een foto die ik maakte van de hoge berg Annapurna [in Nepal]. Tijdens mijn reis reden we in een busje langs diepe ravijnen – een indrukwekkend en onvergetelijk landschap.

Bij dit schilderij heb ik veel aandacht besteed aan de lichtval. Ik wil een foto nooit letterlijk naschilderen; ik maak er graag mijn eigen interpretatie van. Ook vind ik het leuk om met verschillende texturen *) te werken, zodat het schilderij meer diepte en karakter krijgt.

Bezig zijn met kunst – zowel fotografie als schilderen – geeft mijn leven veel invulling. Een groot deel van mijn leven maakte ik lange reizen. Dat was een heel andere manier van leven, en het was fantastisch. Ik ben blij dat ik zoveel foto’s en dia’s heb van die tijd, zodat ik mijn reizen steeds opnieuw kan beleven. Die herinneringen blijven me inspireren, net als de foto’s die ik nu in Den Haag maak.

*) textuur: zichtbaar en ‘voelbaar’ reliëf in een schilderij, al is het vanzelfsprekend niet de bedoeling dat je eraan gaat voelen.



Zuid-Argentinië, Andesgebergte
Acrylverf op doek

"Dit schilderij is gebaseerd op een foto die ik maakte van het Andesgebergte tijdens een lange reis die mij van Guatemala en Caracas naar het uiterste zuiden van Argentinië bracht Ushuaia. Daarna reisde ik verder door Zuid-Brazilië en Venezuela. Het was mijn eerste grote reis, die in totaal veertien maanden duurde.

Ik heb in mijn leven veel bergen gefotografeerd. Bergen raken mij diep; elke bergketen heeft zijn eigen karakter. Deze reis was een hoogtepunt in mijn leven. Ik voelde me in die tijd heel goed, vrij en verbonden met de wereld om me heen.

Als ik aan deze reis terugdenk, komen er warme herinneringen boven. Er gaat geen nacht voorbij zonder dat ik denk aan – of droom over – de prachtige plekken op de wereld waar ik ben geweest.

 NB: dit schilderij maakte onder een andere titel ook al deel uit van de expositie in 2022, een waar opus magnum."


Achter de wolken schijnt de zon
Acrylverf op doek

"Dit schilderij is geïnspireerd op een foto die ik tijdens de coronaperiode vanuit mijn raam maakte. Voor mij staat dit beeld voor hoop: hoe moeilijk het soms ook gaat, de zon kan altijd weer doorbreken. Wanneer ik me somber voel, kunnen fotografie en schilderen mij een steuntje in de rug geven. Daardoor kan het licht weer terugkomen en krijg ik nieuwe moed om verder te gaan.

Ik fotografeer al  jaren, en sinds de coronatijd maak ik bijna dagelijks foto’s vanuit mijn raam. Vooral wolken inspireren me. In dit schilderij heb ik het samenspel van wolkenstructuren en mist willen vastleggen.

Fotografie en schilderen geven mij rust, afleiding en houvast.  Ze helpen me om mijn gevoelens te uiten en brengen me dichter bij mezelf."


De impressie op een voetstuk
Acrylverf op doek

"Ook dit schilderij is gebaseerd op een zelfgemaakte foto vanuit mijn raam. Ik heb de foto eerst bewerkt, waarna deze me inspireerde tot het maken van dit werk. In speel graaf met kleur en textuur in acrylverf. Fotografie en schilderen draaien voor mij allemaal om het vinden van de juiste expressie – en die expressie kan vervolgens weer een nieuwe impressie achterlaten."


Dramatische wolken
Acrylverf op doek

"Ook dit schilderij is gebaseerd op een foto die ik vanuit mijn raam maakte. Fotografie is al jarenlang een belangrijk onderdeel van mijn leven; zonder fotografie zou mijn leven heel anders zijn. Wanneer ik een foto maak, bewerk ik deze later op mijn tablet. Ik geef de foto dan een meer abstracte uitstraling, zodat er een nieuw kunstwerk ontstaat.

Bij dit schilderij heb ik me vooral gericht op de dramatiek van de wolken en de manier waarop het licht door de lucht speelt. Ik werk graag met verschillende texturen om diepte en beweging te creëren.

Fotograferen , foto’s bewerken en schilderen nemen een groot deel van mijn leven in. Het zijn activiteiten die bij mijn identiteit horen en die mij dagelijks inspiratie en voldoening geven. "


‘Ik ben trots op Sjoerd, mijn broertje’, schreef ik in het gastenboek.

‘Onderweg’ is nog tot/met woensdag 1 april (geen grap) te bezoeken in het souterrain van Theater Dakota, Zuidlarenstraat 57 in Den Haag. De toegang is gratis. Dakota is open van maandag t/m zaterdag, 10:00-20:00 uur.




© Frans Mensonides, Leiden, 2026